Category Archives: Justizia

Jaurlaritzak, pertsona helburu. Baina zer pertsona?

IgualdadEquidad1

Eusko Jaurlaritzak hartzen dituen erabaki politikoak ezagututa, kalean, telebistan edo metroan “Pertsona Helburu” publizidade kanpaina ikusten dudan bakoitzean, egonez moduko bat sortzen zait barruan, eta galdera datorkit urdailetik burura: baina zer pertsona du helburu Jaurlaritza honek?

PertsonaHelburu

Kezka hau argitzeko aukera paregabea izan nuen aurreko astean, eguraldi petrala zela eta “Zein da zein” jolasten gelditu baikinen etxean Arantza Tapia eta biok. Dakizuenez, jolas honetan galderak egiten dizkiozu aurkariari, eta erantzunen arabera pertsona batzuk deskartatuz zoaz, azkenean fitxa bakarrarekin gelditu eta aurkariak buruan duen pertsona zein den asmatu arte. Galderekin hasi nintzen:

Quien es quien

  • Zuria da?
  • Bai.

Klas, klas, klas, klas, klas. Pertsona zuriak ez diren fitxa guztiak behera.

  • Gaztea?
  • Ez.

Klas, klas, klas.

Emakumea? Ez. Klas, klas klas, klas, klas. Pentsionista? Ez. klas, klas. Dirulaguntza publikoa jasotzen du? Bai, asko. Klas. Eta prestazio sozialik? Ez. Klas, klas. Etxegabea da? Ez. Klas, klas. Etxeko berokuntza eta argindarra ordaintzeko arazoak ditu? Ez. Klas, klas.

Langabetua da? Ez. Klas, klas, klas. Prekarioa? Mileurista? Azpikontratatua? Ez. Klas, klas, klas. Beharrezkoa al du soldata bizitzeko? Ez. Klasklasklasklasklasklasklasklasklas. Etxe bakarra dauka? Ez. Klas, klas, klas, klas. Zergak ordaintzen ditu? Gutxi. Klas, klas.

Orain badakit Eusko Jaurlaritzak Pertsona Helburu dioenean, zer pertsona duen buruan.

EJrenPertsonak

 

Prekariatua: biolentzia, errealitatea eta etorkizuna

PrekarietateariSTOP

Oso biolentoak egiten zaizkit Teleberriak. Garai batean ez nuen sentsazio hori, gustura ikusten nituen. Egun saiatu izan naiz ikusten noizbait, baina agertzen diren albisteak, eskaintzen dituzten irudi gordinak oso gogorrak egiten zaizkit. Umeei ez diegu ikusten uzten. Teleberri hauek garai batean emango balira bi erronbo izango lituzkete.

Egunkarietako azaletan eta barneko orrialdeetan ere irudi gordin asko topatu izan ditut. Umetxo bat hilik hondartzako itsas ertzean, buru beltz ugari itsaso zabalean ezin igeri egin, gainezka doazen paterak, harresietan pilatuta Europara etorri nahi duen jende saldoa, kaputxadunak labanarekin laranjaz kantzitakoen zintzurrak mozten, bonbardaketak, bonbardaketa ondorengo irudi pornografikoak…

Irudi biolentoak, errealitate biolento baten isla. Zer esan Pariseko atentatuak hain gertu izanda gainera.

Zenbat jende gelditu da etxe gabe, zenbat jende negu gorrian argia ezin piztu eta etxea ezin berotu, zenbat jende elikadura bankuetara zer jan bilatzen, zenbat langabe inolako diru laguntzarik gabe, zenbat jende bere enplegua defendatu nahi eta ezin, zenbat jende edozein baldintzetan eskaintzen zaion edozein aukera onartu beharrean, azpikontratazioak, prekarietatea, enplegu izkutua, esplotazioa, lanean hildakoak, estresa, suizidioak… Ongi etorri XXI. lan-harremanen eredu berrira.

UrkulluSeEncaraSindicalistas1Oso biolentoa egiten zait ere Arantza Tapiak Adegiren lan-harremanen eredu berria goraipatzen ikustea. Zein da hain modu atsegingarrian Adegik saltzen duen lan-harremanen eredu berri hori, oraintxe aurkeztu dudana ez bada? Guztiona den gobernu bateko kideak ez al du nolabaiteko oreka erakutsi behar?

Urkullu sosegatua oldartu egin zitzaien pankarta baten atzean zeuden sindikalistei. Desoreka agerikoa da. Toña kontseilariak bi sindikatu ilegalizatu nahi z(d)ituen Confebask-eko burua den Larrañagari deitzen dio elkartasuna adierazteko (ilegalizazio asmoarena publiko egin zenean kontseilari bakar batek ez zuen deitu sindikatura, nik dakidala). Desorekak gailurra jo du.

Toñari biolentoa iruditu zaio ELAk kartel batean zortzi pertsonaia publikoren argazkia paratzea. Egunkari eta telebistetan gau eta egun azaltzen diren 8 pertsonaia publikoen argazkia kartel batean jartzea biolentoa omen da. Larrañagak esan du ELA errealitatetik kanpo dagoela. Eta hala da.

Dudarik gabe, Toña eta Larrañagak saldu nahi diguten errealitatetik kanpo dago ELA (besteak beste ELArik gabeko errealitate bat nahi luketelako). Saldu nahi diguten errealitatean ekonomia errekuperatu da, enplegua gora ari da, enpresariek enplegua sortzen dute, enpresariek kontratu finkoak egin eta soldatak igo nahi dituzte baina ezin dute, enpresariei zergak barkatu behar zaizkie enplegua sor dezaten, enpresariak eredugarriak dira, gure seme-alabek etorkizunean izan behar dutenaren irudi.

Langileak, ordea, alferrak dira, beren interes propioa baino ez dute bilatzen, langabe eta prekarioen egoeraren erantzuleak langabetuak eta prekarioak beraiek dira, lan istripuetan hildakoen errua arriskua mesprezatu duen langile berarena da, ahal dugunaren bizimoduaren gainetik bizi izan gara eta orain gerrikoa estutzea egokitzen zaio langileriari.

Beti esan ohi dut ELAn gauza dezente egingo ditugula gaizki, baina baditugula bi gauza bereziak egiten gaituztenak: bata da errealitatea, behekoa, lantegietakoa, langileena, eguneroko bizitzakoa, beste edozein erakundek baina hobe ezagutzen dugula, Euskal Herriko txoko ia guztietan baititugu langileak. Egunero lan munduan gertatzen dena jasotzeko gu baina antena gehiago izango duenik ez da izango seguruenik. Beraz, gure arazoa ez da errealitatetik kanpo egotea, errealitatean guztiz txertatua egotea baizik. Jakina, langileen errealitatean, ez goiko eliteen errealitate fin esklusiboan.

Eta bigarrena da libreak garela errealitateaz dakiguna askatasun osoz salatzeko, dugun autonomia ekonomikoagatik. Ez gaude hipotekatuak, eta ikusten duguna salatzeko askatasun osoa dugu, eta horixe egin dugu kartel honekin.

Ez dugu ezer berririk, ezer larririk egin. Komunikabideek egiten duten gauza bera besterik ez: pertsona publiko hauen argazkiak erabili, egiten dutena azaltzeko. Desberdintasuna da komunikabideetan irudi hauek arrakastarekin lotzen dituztela, ongizatearekin, garapenarekin, hazkundearekin… Eta guk irudiaren ifrentzua eskaini dugu. Arrakasta hori, irabazi horiek lortu dituzte, langileen lan-baldintzak estutzen, okertzen, langileak esplotazio egoeretara behartzen, prekarietatea orokortzen. Hori da biolentoa egin zaiena nire ustez, beraientzat eredugarri diren pertsona horien irudiak zabaltzen ari den miseriarekin lotzea.

Badakite hori hala dela, beraien irabaziak langileen baldintzak okertuz lor ditzaketela soilik. Hau da, langileen lan-badintzak sakrifikatu behar direla enpresen leihakortasuna handitzeko. Baina, diotenez, hori ez da enpresari hauen errua, hori hala da sistemak hala eskatzen duelako, eta hori bete beste erremediorik ez dago. Ezin dira gauzak aldatu, onartu besterik ezin da egin. Prekarietatea egungo errealitatea da, ez enpresari hauek hala nahi dutelako, gauzak horrela direlako baizik.

Beraz, beraien kontakizunean enpresariek enpresak zabaldu eta enplegua sortzen dute, eta sindikatuek enplegua deuseztu eta enpresak itxi. Prekarietatea alda ezin daitekeen errealitateak ekarri du, eta langabezia lan egin nahi ez dutenen kontua da. Desoreka ikaragarria da.

Guk sinisten dugu gauzak alda daitezkeela. Sinistu ez, badakigu gauzak alda daitezkeela. Historia guztia dugu lekuko. Demokrazian, giza eskubideetan, pertsonen bizitzan eman diren hobekuntza guztiak langileen borrokak ekarri ditu. Bere garaian borroka horrek lortu zuen kapitalari mugak jartzea, eta orain ere posible da. Prekarietatea ez da onartu behar dugun fatalitate bat. Prekariatua antolatuz eta borrokatuz gauzak alda daitezke. Zaila da, erronka latza, bai, baina egingarria. Eta hori langile identitatea indartzetik dator. Identitate kolektiboak beldurrak uxatzen laguntzen du. Beldurtuta gauzkatenen argazkiak kartelean jartzeak, beraien ardura azaleratzen du, indarra ematen digu esateko: nahiz eta zuek guri hori saltzen saiatu, hauek ez dira gure eredua. Gure eredua dira egunero bizitza aurrera atera ahal izateko gogor lanean dabiltzanak. Bizirauteko edozer baldintzatako lana onartzea beste erremediorik ez dutenak. Burua altxata, duintasunez, beraien egoera aldatzeko zutitu eta borrokan dabiltzanak. Horiek dira gure eredua. Eta horiek ekarriko dute, gure seme-alabentzat amesten dugun etorkizun hobea.

Alternatiben Herria: globo berdeaz osatutako sarea

Globoberdea2Aritzek puztu du, korapiloa egin dio, eta Rafa Nadal bailitzan, ezker eskuz gora bota eta eskubiarekin jo du beherantz. Poliki joan da, nahiz eta gogor eman dion. Boterik ez du eman, lurrean gelditu da, lotsatuta, hiru dozena pertsonaz inguratuta. “Hau izango da Alternatiben Herriaren sinboloa: globo berdea.”

Asanbleak jarraitu du, hitz egin dugu, galderak egin, erantzun, fitxak banatu, idatzi, gauzak amankomunean jarri eta, ixiltasun zenbaitzuren ondoren, amaitu. Jendea arretaz egon da, batzuetan ondokoarekin txutxumutxuka, bestetan telefonoari begira, telefonoan idazten, borobilaren erdian globorik ez balego bezala.

Zutitu garenean desegin da borobila, igo da murmurioaren bolumena. Handik hara ibili da jendea taldetxoak osatuz, batzuk kanpora joan dira, dela haize dela nikotina bila. Eta grabaketak hasi dira. Esaldi bat esan behar zuen bakoitzak. Alternatiben Herria zer den, Alternatiben Herrira zergatik joan behar den, bakoitzak nahi duena, baina guztiok globo berdea eskuan. Non dago, baina, globo berdea?

GloboBerdea1

Mugitu egin da hanka artean, ikusezin, ostikoka. Non dago globoa? Han bazterrean, aulki baten babesean. Orduan hartu du protagonismoa. Bi behatzek altxa dute, eta eskuz esku ibili da grabaketak egiten ziren bitartean. Batzuetan gogor estutu dute, bestetan dardarka. Izerdiz blaitu dute, berarekin jolastu, bi eskuz burutik heldu, gehienetan hatzen bidez korapilotik. Entzun ditu Alternatiben Herriaren aldeko aldarriak, batzuk bi-hiru aldiz errepikatuak, “ez, berriz, berriz”, berriro ere lurrean amaitu arte.

Joan egin da jendea, bere lekura itzuli ditugu aulkiak, jaso ditugu trasteak, argiak itzali, eta han gelditu da, ixilik, globo berdea, Alternatiben Herriaren sinboloa

Globoa da apala, umila, xaloa. Ixila, ahula, hauskorra. Baina eztanda egiten du zapaltzen dutenean.

Globoa da oparia, jolasa, festa, irribarrea, maleablea. Mugitzeko behar ditu besteen eskuak, elikatzeko besteen ezpainak, ahoa, airea. Bizitza bezalakoxea.

Globoak egin dezake gora, egin dezake behera, busti zaitzake, edo bustiarazi dezake bestea, segun eta zer daukan barnean. Eraman zaitzake alde batetik bestera, eta berau eskuetan gogor estutuz baretuko dizkizu amorruak betetzen baduzu areaz.

Berdea da bizia, itxaropena, natura, ama-lurra. Berdea da ere heldu gabea. Baina guztia ez da berdea: globoak ez direla iraunkorrak dio batak, txinotan erosi ditugula besteak. Guztiak baikaude kontraesanez beteak, eta kontraesanei esker lortzen baitugu aurrera egitea.

UnaiGloboBideoGranaketaBalio dezake, bai, honek guztiak, Alternatiben Herriaren sinbolo gisa. Batez ere globoa bideo grabaketan eskuz esku ibili denean, proeiktuz proiektu, batetik bestera, eragile desberdinak, armiarma bat balitzan, sare baten ehunduz.

Asanbleatik egun batera, edo bi egunera agian, edo zergatik ez, urriaren 24aren ostean sartu da salan garbitzailea. Aurkitu du globo ximela, mixerablea, eta jarri dio hanka gogor gainean. Lehenengoan ez, bigarrenean ere ez, eztandarik ez. Eskuetan hartu du orduan, mirespenez begiratu eta erabaki du erabili dezaketela beraien borrokan zapalkuntzaren kontrako sinbolo gisa.

Urriaren 24ean alternatiben festa handia ospatuko dugu Bilbon

AlternatibaItzuliaDonostia

Hemen Info7 Irratian Alternatiben Herriaz eta berau finantzatzeko crowdfunding auzolaguntzaz ostegunean egin zidaten elkarrizketa:

http://www.ivoox.com/urriaren-24ean-bilbon-alternatiben-festa-handia-egingo-da_md_8583682_wp_1.mp3″ Ir a descargar

“Eragile eta pertsona askoren arteko lanari esker ari gara eraikitzen Alternatiben Herria. Egunerako prestatzen ari garen guztia gauzatu ahal izateko dirua behar da, eta pentsatu genuen egokiena finantzaketa ere auzolaguntzaz egitea, hau da, ahalik eta pertsona eta eragile gehienen ekarpenen bidez, horregatik jarri dugu crowdfunding kanpaina martxan.”

Zer da Alternatiben Herria?

“Sinesterazi nahi digute alternatibarik ez dagoela, hori Thatcherren garaitik datorkigu. “Ez zaigu gustatzen dagoena, esaten du jendeak, baina ez dago alternatibarik. Baina, alternatibak sortzen ari dira han eta hemen. Zeri deitzen diogu alternatiba? helburua bizitza jasangarrian, bizitza bizigarrian, bizitza burujabea duten proiektuak dira alternatiba. Mozkina eta kapitala helburu izan ordez bizitza duina eta iraunkorra helburu dutenak. Horrelakoak badaude, sortzen ari dira herrid esberdinetan baina jendeak ez ditu ezagutzen eta sistemak ez ditu ezagutarazi nahi. Alternatiben Egunaren helburua litzateke alternatiba horien saretzea, eta erakustea, benetan gure esku, eguneroko erabakietan baditugula beste modu batera kontsumitzeko moduak, badugula beste banku eredu batzuk (banka etikoa), energia berriztagarrien kooperatibak, bertako produktuak eta garaikoak, ekologikoak kontsumitzeko sareak… Egun hobetan egin nahi duguna da:

– Alternatiba desberdinen azokak laternatibak erakutsi eta saretzeko.
– Alternatiben inguruko trebakuntza hitzaldi, mahai inguru, bideo forum, tailer, dinamika, antzerki eta halakoen bidez.
– Animazioa, festa giroa, txosna, kontzertu, bazkari, garagardo artisau azoka, jolasak… ikusteko alternatiba ez dela sakrifizioan oinarritutako bizitza gogorra, baizik eta bizitza hobea eta alaia.”

Gaiari buruz:

Euskal Herria, alternatiben herria

Alternatiben herria eraikitzen lagundu nahi?

Egin zure ekarpena Alternatiben Herriari: https://goteo.org/project/alternatiben-herria#

Mila aukera edo bat

AlternatibenHerrixka

Eguraldia ez dute beti asmatzen. Egia da, bai, bizpahiru egun lehenago jakin dezakegula zer eguraldi egingo duen fidagarritasun handiz, baina ez beti. Ikusgarriak dira tifoiak edo hurakanak Estatu Batuetara gerturatzen erakusten dituzten irudiak. Kostaldera iritsi arteko ibilbidea marrazten dute detaile guztiekin, hirigunera noiz eta zer indarrarekin iritsiko diren zehaztasun osoz iragarriz. Horrela, ebakuazio planak jar daitezke martxan hondamendia gertatu aurretik.

Asko aurreratu da, tifoi edo hurakanen nondik norakoak kontrolatzen ditugu, baina hurakanaren sorrera ez (apur bat ekonomiarekin gertatzen den moduan). Esan beharrik ez dago, hurakanen zein lurrikaren ondorioak oso desberdinak direla herrialdetik herrialdera. Estatu Batuetan edo Japonian eragin dezaketen kalteak ez du zerikusirik Haitin, demagun, eragin dezaketen triskantzarekin. Desberdinatsun hori ez da naturala, gizakiok eragin dugu, eta hurakanak, ere bai. Klima aldaketa geu ari gara eragiten.

Gogoratzen duzue aukera bakarra, edo asko jota bi, genuen garaia? Ez, ez naiz ari frankismoaz, edo bipartidismoaz. Telebista zuribeltzeko katea aldatzeko besaulkitik jaiki behar ginenekoaz baizik (VHF ala UHF). Edo kafetegian, infusioa eskatzean, kamamila ateratzearekin batera “gaizki zaude?” galdetzen ziguten garaiaz. Orain infusioa eskatzen baduzu, mila eta bat gauko lurrinez beteriko menu bat jartzen dizute esku artean. Okindegian, ere, ogi handiak edo txikiak besterik ez zeuden.

Liluragarria da. Aukerak biderkatu dira, supermerkatura, okindegira, izoztegira sartzea besterik ez dago hortaz jabetzeko. Telebista kateak, telefono konpainiak, ginebra markak… Mila eta bat aukera dauzkagu, bai, baina golik ez dugu sartzen.

Kutsatu dezakegu jantzita daramagunarekin, kutsatu dezakegu jaten dugunarekin, kutsatu dezakegu erabiltzen ditugun trasteekin. Gure arropek, elikagaiek eta aparatuek kilometroak eta kilometroak pilatzen dituzte, travell club txartela bailiran. Zaborra ere bost edukiontzitan banatzen dugun arren, petrolioa botatzen dugu edukiontzi urdinera, petrolioa horira, petrolioa edukiontzi marroira. Petrolioa janzten dugu, petrolioa jaten dugu, petrolioz betea dugu etxea. Zer egingo dugu petrolio merkearen garai amaitu den honetan?

Etengabea izan da gizakiak natura menderatzeko egin duen borroka. Bide horretan eraginkorragoak izateko gizaki gehienak esplotatzera iritsi da sistema, natura gehiago esplotatu ahal izateko. Hala, urtaroekin amaitzea lortu dugu. Meloia jan dezakegu neguan, eskiatzera joan udan. Inoiz baina elikagai gehiago ekoizten da, eta inoiz baino gosetu gehiago dago. Harritzekoa da. Geroz eta gehiago esplotatu behar da natura, geroz eta jende gehiago esplotatu behar da, sistemak naturaren gainetak aurrera egin dezan. Geroz eta desberdintasun handiagoak daude, geroz eta tenperatura altuagoak. Gutxi batzuen ametsak gehiengoen amesgaizto bihurtzen ari dira. Erne! Atzeraezina izan daitekeen aldaketa baten arriskuan egon baikaitezke. Uste dugu natura garaitzear garela, baina, gu ere ez al gara natura?

Jarraituko dute esaten libre garela, eta egun baina aukera ugariago ez dugula inoiz izan. Arrazoi dute, libreak gara, baina aukera bi besterik ez ditugu: ezer gertatuko ez balitz bezala jarraitu, gure kontsumoak pertsonengan zein ingurumenean eraginik izango ez balu bezala, ala kontsumo konszientea eta arduratsua egin, hartzen dugun erabaki bakoitza mundu hobea eraikitzen duen adreilu bihurtuz.

Gauzak dauden bezala egonda, azken finean, aukera bakarra dugu, baina aurkera hori egunero jarri behar dugu praktikan. Ekainaren 6an Donostiako Antigua auzoan ospatuko dugun Alternatiben herrixkan asko ikasiko dugu horretaz, planetaren mugak errespetatuz eta klima aldaketa apalduz mundu hobea eraikitzen joateko egunero har ditzakegun erabakietaz, bizitza ez baitago aukeraz beteta, bizitza da aukera bakarra.

Zu ez zara mundu hobe baten alde lanean ari?

mundonuevo

Baditut hiru lagun. Bata ingenieroa, bestea Ezker Abertzalekoa eta hirugarrena komun garbitzailea, edo agure zaintzailea edo zabor biltzailea.

Ingenieroak ikusten nauen bakoitzean, “zer, konpondu duzu mundua?” galdetzen dit irribarrea ahoan duela. Liatuta nabilela esaten badiot, militante berriak detektatu eta antolatzen, “ni kalera botatzen banaute, militante bihurtuko naiz eta joango naiz enpresariari esplotatzaile deitzera” esaten dit ironikoki. Ez ditu sindikatuak gogoko eta umekerietan nabilela deritzo, ametsetan gehiago, mundu errealean baino gehiago.

Ezker Abertzalekoak barre egiten du ere ELAkoa naizela esaten diodanean. “Zer egiten duzu ELAn? Horiekin ez da eraldaketarik emango, horiek bere buruan baizik ez dute pentsatzen; sindikatu korporatiboa da, afiliatuen bila besterik ez dabilena. Hitz egin bai, kritikatu ere bai, baina ez dute ezer egiten”.

Komunak garbitzen, edo agureak zaintzen, edo zaborra biltzen dabilenari “zertan zabiltza?” galdetzen diodanean, “besteen kaka garbitzen” esaten dit, eta mirespen aurpegi batekin akaso, oso behetik begiratuko balu bezala, gehitzen du “zu bai ari zarela lanean mundu hobe baten alde…”.

Hiru lagunei, jende desberdinak beraiek, galdera berbera egingo nieke: mundu hobe baten alde lan egiteko monopolioa batek bakarrik al dauka? Eta lehen eta hiruagarren lagunei gehituko nieke: zu ez zara mundu hobe baten alde lanean ari?

Ah! Eta laugarren laguna ahaztu zait! Pertsona ona bera, maitagarria. Balore eta ideia hoberenen alde lanean beti, behar dutenei laguntzen, irribarrearekin ahoan. Ez daki zer den TTIP, ez daki zer den NDF edo zorraren sistema, ez dio garrantzirik ematen lan erreformari, ezta pentsio errefromari ere. Murrizketak ez zaizkio gaizki iruditzen, gehiegi daukagula eta gutxiagorekin moldatu behar dugula uste baitu, beste batzuk askoz okerrago daudelako. Elkartzen garenean esaten dit “Txiki beti haserre aurpegiarekin ateratzen da telebistan; sindikalistak beti kopetilun, beti borrokan, zarata egiten, gatazkan; nire ustez gatazkarekin ez da ezer konpontzen.” Gertatzen dena da, gatazkak azaleratu edo ez, beti daudela, baina berak beti bere gain hartzen ditu. Nahiago du tragatu, eztabaida bat edo giro txarra sortu baino. Ogi puska.

Azken galdera azken lagunarentzat: mundu hobea eraikitzerik badago gatazkarik gabe? Benetan?

Zebrabidea

beatles

Ume bat errepide bazterrean… zium
Ihes dihoan baloian ditu begiak
ez du arriskurik ikusten aurrean… zium zium
Renault urdin horren atzetik… Ez
Furgo zuriaren ondoren… zium zium zium

Gurpilak puztu dituzu, mormalean baina gehiago.
Bazenekien goraino bete behar zenuela trailerra.
Eta hor zoaz hainbat tonako trastetzarrarekin 60 km/h-ko abiadan.
Zenbat zaldi, zenbat gasoil, zenbat CO2,
daramazun kamioia martxan jartzeko.
Zenbat teknologia: pistoiak, balbulak, bielak…
Kalkulua egin duzu buruan:
zenbat metro egingo lituzke kamioiak gelditu arte
frenoa topera zapalduz gero;
zenbat energia alperrik halako erraldoia geldiarazten.
Orduan ikusi duzu, beranduegi agian:
Ume bat bide bazterrean errepidea gurutzatu nahian,
aurrerago agure bat zebrabidean.

Ederra zebrabidea, esanahiz betea;
Errepideko indartsuena ere gelditzen du
oinezkoari uzteko bidea.
Ez da arrazionala, ez da efizientea
kamioi bat gelditzea pasa dadin agurea.
Logikoagoa da zapal dezakeen trastea pasatzen uztea.

Geldirik zaude,
agureak esku ahurra erakutsi dizu esker onez, irribarrez.
Kostata doa, bastoia lagun duela, zebrabidean aurrera.
Bolido zarata atzean, begirada erretrobisorera,
Ferrari gorri bat dator ezkerreko erreietik ziztu bizian.
Nola abisatu bolidoa, nola abisatu oinezkoa, nola saihestu desastrea.
Alperrik jo duzu bozina, aurretik eraman du agurea.

Ez da gelditu Ferraria,
saltatu du ere aurrerago zeukan semaforo gorria
eta gainera, agurtu egin du hantxe bertan zegoen poliziak.

Merkatua da errepidea, oinezkoa langilea.
Ibilgailu askori bost axola arauak, oinezkoak, legea,
eta zer egiten du agintariak?
Agintaria kentzen ari da seinale, semaforo eta zebrabideak.

Brecha salarial o ¡la tierra se mueve!

trial_of_galileo

Si hubiera twitter en el siglo XVII, algún periodista podía haber tuiteado algo como “O en vuestros pueblos no sale el sol desde el este y se mete en el oeste o Galileo Galilei miente cada vez que dice que el sol está quieto”. Es lo que tiene compartir la forma hegemónica de mirar y entender el mundo. Con una simple frase ocurrente, la gente capta lo que dices, sonríe y piensa “que cenutrio el Galileo ese, jeje”.

“¡Son los datos los que dicen eso!” intentaría explicar Galileo, en vano, para acabar siendo condenado. El objetivo era hacerlo desaparecer, que no se oiga nada que pueda poner en entredicho el pensamiento hegemónico, las relaciones de poder.

Hoy en día se niega que hayamos pasado el pico del petróleo, o que el cambio climático ya está aquí, aunque ambos estén más que confirmado por los datos: Tonterías, petróleo hay a mansalva; además ya se inventará algo; el clima siempre está cambiando… Lo que no creía era que se pudiera llegar a negar, a estas alturas, la brecha salarial entre hombres y mujeres.

El tuit del periodista del Diario Vasco Alberto Moyano me dejó sorprendido: “O aquí hay muchos que trabajáis en empresas que pagan menos a sus empleadas que a sus empleados o los sindicatos mienten cada 8 de marzo.” Frase ocurrente que la gente capta, sonríe y piensa “que cenutrios lo sindicatos estos, jeje”.

Son los datos los que dicen eso, datos de organismos oficiales. La brecha salarial existe, ¿por qué se quiere ocultar?

Aquí algunos están los datos oficiales:

Click to access 140319_gpg_es.pdf

Click to access emakunde-instituto-vasco-de-la-mujer.pdf

http://www.emakunde.euskadi.net/u72-20010/es/contenidos/estadistica/obser_ingresos_brecha_sal_2g/es_obser/tasa.html

Copernico, Bruno y Galileo lo tuvieron bastante más difícil que nosotros, cualquiera puede comprobar de manera sencilla la brecha salarial en cada empresa, y entre toda la población activa:

  • Es suficiente con hacer una media de los salarios de los empleados de una empresa, y la media de los salarios de las empleadas de la misma empresa. Hecho ese cálculo se verá que el salario medio de una empleada es menor que el de un empleado. ¿Cómo es eso?
    • Porque son hombres los que están en los puestos más altos
    • Porque sobre todo son mujeres las que tienen contratos a jornada parcial
    • Y también porque hay casos en los que haciendo las mismas funciones las empleadas reciben menor salario que los empleados
  • Si se hace la misma media teniendo en cuenta a toda la población activa, sucede lo mismo. El salario medio de una empleada es menor que el de un empleado. ¿Cómo es eso?
    • Por las mismas razones anteriores
    • Porque las mujeres trabajan en los sectores más precarios

Me imagino que esto que he explicado Alberto Moyano lo sabe. Por eso entiendo que su intención era cargar tintas contra los sindicatos.

A Copérnico lo callaron, a Bruno lo quemaron y a Galileo lo recluyeron en casa. Confebask nos quiere ilegalizar, ¿Moyano que busca con esta insinuación? ¿Nos quiere callar, quemar o recluirnos en las empresas?

Los sindicatos tenemos muchas cosas que mejorar. Negar la brecha salarial para meterse con nosotros no ha sido muy acertado que se diga.

Greziari buruzko irratsaioa

Aste honetan Irratsaio bat egin dugu Bilboko 97 Irratian Greziari buruz. Gaurko hauteskudeak aitzakitzat hartuta zorraren herri auditoriaz, Grezian sortzen ari diren kooperatiba eta proiektu autogestionatuetaz, Austeritate politikei alternatibaeraikitzeaz jardun genuen.

http://www.ivoox.com/ikarorik-gabe-greziara-begira_md_3988434_wp_1.mp3″ Ir a descargar

Irratsaioan aipatzen ditugunak lotura hauetan dituzue:

Eric Toussaint-en hitzaldia Donostian zorrari buruz

Maria Lucia Fattorelliren hitzaldia Bilbon: nola eta zergatik egin zor publikoaren herri auditoriari Euskal Herrian

Maria Lucia Fatorelli-ren liburua: Auditoría ciudadana de la deuda pública

Elkartasuna eta autogestioa Grezian

Charlie Hebdo: bortxa lurrean, galderak airean

CharlieHebdoAgintariak

Unai Elorriagaren Iazko Hezurrak irakurtzen harrapatu ninduen Charlie Hebdoren atentatuak. Gogorra. Gordina. SPrako tranbia, Vant Hoffen Ilea… atseginak ziren, irribarre batekin irakurtzekoak. Estiloa aldatu du Unaik. Bortxaz, indarkeriaz, biolentziaz idatzi du metaforarik gabe, zuzen. Gogorra.

Atentatu egileek, ere, estiloz aldatu zuten. Ez zuten atentatu suizida egin. Kaleshnikovak erabili eta alde egin, akabatu zituzten arte. 12 pertsona hil eta Europa hankaz gora. Jakina, hau idatzi dezaket hildakoak ezagutzen ez nituelako, gertukoak ez zirelako, nire maitea ez zelako. Bestela… Hildakoetaz eta beren ingurukoetaz gogoratzea da lehen gauza, nola ez, elkartasuna eta besarkada.

Ordudanik denbora apur bat pasa da, zurrunbiloa baretu da, baina niri galderak gelditzen zaizkit. Errealitateak, harrapatzen saiatzen garenean, ihes egiten digu, itzalak nola, zeruertza gerturatzen garen adina urruntzen den bezala. Horregatik gehiago dio gutaz poema batek formula zientifiko batek baino. Horregatik gelditzen dira galderak airean beti, erantzunen gainetik.

Zerk eragin zuen atentatu ondorengo altxamendua? Zerk atera zuen jendea kalera? Zerk behartu zituen legebiltzarrak arbuio testuak adostera, kontzentrazioak egitera? Zerk bultzatu zituen Europako agintari guztiak, Netanyahu-rekin batera, Pariseko jende oldearen tartean barneratzera? Zerk inarrosi zuen Europa?

Badakit zer ez zen izan. Badakit ez zela 12 pertsonen heriotza izan: urtero milioika pertsona hiltzen dituzte goseak eta gaixotasun sendagarriek, munduan zehar zabalduta dauden gatazkek (Sudan, Mali, Egipto, Libia, Siria, Irak, Afganistan, Ukraina…). Mexikon, Igualan, Ayotzinapako 43 ikasle akabatu zituzten iaz, eta hemen ez zen hala uholderik sortu…

Ez da ere gertu izan delako, edo ez behintzat horregatik soilik: 2011n Kristau fundamentalista batek 69 pertsona hil zituen Utoyan (Norvegia); urtero, espainiar estatuan hamarnaka emakume hiltzen dituzte bikotekideek, eta ez da halako zurrunbilorik sortzen Europan. Galde diezaietela bestela C-Hepatitisak jota daudenei.

Ez dut uste ere, kazetariak edo marrazkilariak izateagatik denik. Ikasleak akabatzea baino okerrago dago komikilariak hiltzea? umeak beherakoarekin hiltzea baino sumingarriagoa da? etxekoandre bat hiltzea baina deitoragarriagoa? Ezetz esango nuke.

Nik uste beldurra izan dela jendea astindu duena, Troikaren erasoei aurre egiteko paralizatzen gaituen beldur berbera: mesedez gera gaitezela gauden moduan; etorkizun ireki ezezagunaren aurreko bertigoa. Charlie Hebdoren kontrako erasoa, Europako bizimoduaren kontrako eraso antolatu bezala ulertu du jendeak, ezagutzen dugunaren kontrako egiazko mehatxu islamiko gisa. Zibilizazioen arteko talka.

Nondik dator beldur hori? Erreala da mehatxua? Benetakoa al da zibilizazioen arteko talka, ala botereak zabaldu du mehatxu hori jendearengan? Zergatik atentatuaren aste horretan horrelako jarraipena hedabideetan? Jendeak benetan interesa zuelako ala botereak zuelako interesa?

Halako atentatuen aurrean badira ere konspirazioa izan dela diotenak. Konspirazioa izan daitekeela pentsatzen bada gauza bat dago argi: gertatutakoak botereari mesede egin dio. Horretan ez da dudarik. Botereak atentatua erabili du indartuta ateratzeko. Europar Batasuna bera eta Europako Batzordea inoiz baina kuestionatuago zeudenean, horra Pariseko argazkia: agintari guztiak herritar mobilizatuz inguratuta, pankarta beraren atzean. Shock Doktrina. Eskuak libre nahi dutena egiteko: fokuak etorkinengan jarri, mugak gogortu, askatasunak murriztu, segurkeria (sugekeria) areagotu. Baina hori azaltzeko ez da konspirazio teoriarik behar. Nahikoa da mendebaldeko boterearen gehiegikerien aurrean batzuk bortizki erantzutea, botereak eraso horiek bere onurarako erabiltzeko.

Eta bortxakeriaren gaiarekin batera etorri da adierazpen askatasunaren auzia, Berriak oso ondo tratatu zuena Dena da irrigarri erreportajean. Edozer esan dezake nahi duenak? Bai, edozer esateko askatasuna izan behar du norberak. Baina edozer esate horretan besteak kontuan izan behar dira? Eta besteak mintzen baditut? Eta zein da mintzen dudana, botereduna ala jende xehea? Eta zeinek mugatzen du adierazpen askatasuna, herri xeheak ala aginteak? Adierazpen askatasunaren alde azaldu diren agintariak adierazpen askatasunaren alde daude?

Mahomaren karikatura egiten duenak, zer helburu du? Islamak dio Mahoma ezin dela marraztu, baina guk badakigu marraztu daitekeela. Baina marrazten badugu musulmanak mintzen ditugu. Zer lortu nahi dugu Mahoma marraztearekin? Gu mendebaldeko jakintsuok musulmanak hezi nahi ditugu esanez begira zein inozoak zareten, guk Mahoma marrazten dugu eta ez da ezer gertatzen; sineskeria tontoa duzue, ikasi gugandik? Musulmanen ona bilatzen dugu musulmanak mintzen?

Galdera hauek nituela, Pablok Erromatarrei idatzitako gutuna etorri zitzaidan burura. Kristau batzuk haragia jaten zuten, eta bazekiten, haragia jan zein ez, Jainkoak berdin maite zituela. Baina baziren beste kristau batzuk uste zutenak haragia ezin zitekeela jan. Ataka horretatik nola atera galdetzen diote Pablori eta honek erantzun: “Janari-arazo batengatik, ez hondatu Jainkoaren egintza. Janari guztiak garbiak dira; hala ere, ez dago ongi besteak galbidean jarriz zerbait jatea. Hobe duzu haragia, ardoa edo dena delakoa utzi, horiek zure senideari oztopo baldin bazaizkio.”

Zentzuzko hitzak, Juan Mari Torrealdaik Berriako “Je suis Egunkaria” artikuluan erabilitakoak bezain: “Ez da etikoa, adibidez, adierazpen askatasuna babes edo ezkutu hartu eta, minoria, zapaldua edo baztertua kolpatzea eta iraintzea… legeak oro alde izanik ere. Ala bai?” Zer da Adierazpen Askatasuna botere harremanak mantentzeko erasorako arma edo zapalduak altxatzeko elkartasunerako esku luzatua?

Bortxaz beteta dago lurra, Elorriagak erakusten digun moduan, albistegiek behin eta berriz, temaz, irudi lizunez, gogorarazten diguten moduan (ezinezkoa da umeekin Gaur Egun ikustea).Baina bortxa goikoak erabiltzen du, botereaz, behekoa zanpatzeko. Eta bortxa behekoak erabiltzen du defendatzeko. Ez dira berdinak. Ala Bai? Galderak gelditzen dira airean…